Kelebek (Alpine butterfly loop) EN
Kelebek (Alpine butterfly loop), atılmış ve sıkılmış hali

Kasa ve ilmek

Kelebek (Alpine butterfly loop)

Halatın ortasında üç yönden yük alabilen sabit bir kasa yapar; yıpranmış bölümü devre dışı bırakmakta da kullanılır.

Orta ABoK 331, 532, 532, 87, 1053 TırmanışArama kurtarmaDenizcilik ve yelken

Can güvenliği: Bu bağ tırmanış, kurtarma ya da ağaç işlerinde kullanılır. Bu uygulama uygulamalı eğitimin yerini tutmaz; can güvenliği gerektiren işlerde eğitmen gözetiminde çalış.

Nasıl atılır

  1. Kelebek halatın ortasında, krozla atılır; burada halatın izlediği yolu çımayla çiziyoruz. Sol kolla yukarıda büyük bir göz yapılmış; kolu aşağıda bedenin ÜSTÜNDEN geçirip yukarı çıkar.
  2. Kolu kıvırıp gözün içine sok: bedenin ALTINDAN gir, gözün alt kenarının ÜSTÜNDEN çık. Gevşek bir adi düğüm oldu.
  3. Krozu aşağı indir, direğin (karabina) ÜSTÜNDEN aşırıp ALTINDAN geri getir: kasa.
  4. Krozun öbür kolunu sol gözün içinden yukarı çıkar: gözün dikine kolunun ÜSTÜNDEN, sonra ALTINDAN geçip sağa dön.
  5. Bu kolla birinci düğümü saran ikinci bir göz çiz: kendi kolunun ALTINDAN, sol gözün dibinin ÜSTÜNDEN, sol kolun ALTINDAN, sonra ÜSTÜNDEN, sol gözün tepesinin ALTINDAN, kendi kolunun ÜSTÜNDEN.
  6. Sağ kolu kendi kuyruğunun ALTINDAN geçirip sağa çıkar: hattın öbür ucu.
  7. Kasayı ve iki kolu birlikte çekerek bağı sık; doğru atılmış kelebek iki yandan simetriktir.

Atılış şu kaynaklarla karşılaştırıldı: Animated Knots: Alpine Butterfly Loop, Y. Güngör, Dağcılık, İstanbul Üniversitesi AUZEF ders kitabı, s. 109.

Kökeni ve hikâyesi

Neden gerekti
Halatın ortasında, uçlara erişmeden her yönden yük alan bir kasa; aşınmış ip parçasını devre dışı bırakmak.
Ne zaman
Bilinen ilk yayın 1914: A. A. Burger, 'Rope and Its Uses'.
Kim buldu
Bilinmiyor; Burger onu hat işçilerinin, özellikle telefon işçilerinin kullandığını yazar.
Adı nereden gelir
Burger 'lineman's rider' diyordu; dağcılık ve kelebekle ilişkisi 1928'de Alpine Journal'daki bir yazıdan gelir.

Hikâyesi

Kelebek düğümü (alpine butterfly loop), halatın ortasında, uçlara erişmeden sabit bir kasa yapar. Bilinen ilk yayın A. A. Burger'ın 1914 tarihli 'Rope and Its Uses' adlı tarım broşürüdür; Burger ona 'lineman's rider' der ve hat işçilerinin, özellikle telefon işçilerinin kullandığını yazar. Bağın dağcılıkla ve kelebekle ilişkisi 1928'de Alpine Journal'da çıkan bir yazıdan gelir. AFAD ve AUZEF kitapları onu ip üzerinde her yöne yük alabilen en iyi ara kasalardan biri ve aşınmış bir ip parçasını devre dışı bırakmak için ideal bağ olarak gösterir.

Kaynak: Wikipedia: Butterfly loop, AFAD, "İpli Kurtarma Hazırlayıcı Eğitimi" (2025), s. 10, Y. Güngör, Dağcılık, İstanbul Üniversitesi AUZEF ders kitabı, s. 109.

  • Yelkenciler: Kelebek
  • Dağcılar: Kelebek düğümü, Alpin kelebek düğümü
  • Genel kullanım: Alp kelebeği

İngilizcede diğer adları: alpine butterfly knot, butterfly knot, lineman's loop, lineman's rider

Öncü ad: yelkenciler · Boğaziçi Yelken

Ad kaynakları
Nerede kullanılmaz
Halatın ucunda kasa gerektiğinde (sekiz düğümü ya da izbarço daha uygundur).
Zaafı
Yanlış atılış kolayca fark edilmez; doğru biçimi tanımak gerekir.

Benzer ve alternatif bağlar

Kaynak ve doğrulama